Archive for ‘Televisie’

24 maart 2015

De loze beloften van Arjen Lubach – Over flauwekul en misleiding

door Jan Dirk Snel

[24 maart 2015] Arjan Lubach is een figuur die naar verluidt tegenwoordig wel eens op onze nationale treurbuis verschijnt. Hij haalde dezer dagen de media omdat hij in een programma, dat ‘satirisch’ heet te zijn – dat is meestal code voor: we weten echt niets leuks te verzinnen, maar als we nu maar een beetje variëren op bekende dingen, wilt u in uw verveeldheid vast wel doen of u het leuk vindt – toeschouwers opriep om mee te doen aan een zogenaamd burgerinitiatief. De leukerd heeft bedacht dat hij farao der Nederlanden wil worden. Hij heeft er zelfs een speciale website voor laten opzetten. Met daarop deze tekst:

‘Wij, burgers van Nederland, constaterende dat ons land behoefte heeft aan een farao, overwegende dat Arjen Lubach voor deze functie het meest geschikt is, verzoeken de Tweede Kamer Arjen Henrik Lubach, geboren 22 oktober 1979, te erkennen als de eerste farao der Nederlanden Arjen Henrik I, te erkennen dat de titel ‘Farao der Nederlanden’ louter te verkrijgen is door erfrecht, en de geboortedag van farao Arjen Henrik I der Nederlanden, 22 oktober, te erkennen als nationale feestdag.’

Inderdaad, een groot stilist is deze Arjen Henrik Lubach niet, maar hij heeft dan toch maar 77 woorden in één zin weten te stouwen. Burgerinitiatief? Aha, dan doen we maar net alsof het om een soort motie gaat, moet de jongeman gedacht hebben. Als ik nu maar krakkemikkig formuleer, dan lijkt het vast wel een beetje echt. De schat.

Flauwekul
Dit zou allemaal de aandacht niet waard geweest zijn, als inmiddels niet 50.000 mensen dit ‘initiatief’ van hun ondersteuning voorzien zouden hebben. De NOS beweert zelfs dat het al 50.000 ‘handtekeningen’ heeft verkregen, maar dat lijkt me toch sterk. Op de website kun je nou eenmaal geen handtekening zetten. De NOS voegt er nog aan toe: ‘40.000 is het vereiste minimum om een voorstel in de Tweede Kamer op de agenda te zetten’.

Lubach

Arjen Lubach als farao. Er zijn mensen die naar zoiets kijken. Niet iedereen is nu eenmaal gezegend met gevoel voor humor.

Er zijn mensen die dit soort flauwekul leuk vinden. Niet iedereen heeft nu eenmaal een erg ontwikkeld gevoeld voor humor. Maar daar wilde ik het nu niet over hebben. Wat mij opvalt, is de ontstellende knulligheid waarvan de actie getuigt. Op de website vraagt Lubach om een aantal gegevens: voor- en achternaam, geboortenaam, e-mailadres, straat, huisnummer, postcode, plaats en, voor Nederlandse burgers in het buitenland, ook nog het land. ‘De gegevens die we vragen zijn wettelijk vereist’, luidt de toelichting: ‘Dit is een Burgerinitiatief, geen petitie.’ So far so good. Maar dan volgen er enkele merkwaardige regeltjes in kleine lettertjes:

‘Uw gegevens zijn vertrouwelijk en worden niet gedeeld met derden, behalve met de regering wanneer het initiatief wordt ingediend. Ondertekening is geen lidmaatschap voor de VPRO. Na de overhandiging van de handtekeningen aan de Commissie Verzoekschriften en Burgerinitiatieven worden de NAW-gegevens vernietigd.’

Dat is niet alleen flauwekul, maar ook regelrechte misleiding. Eerst de flauwekul maar. Die is dat Lubach het burgerinitiatief niet alleen wil indienen bij de Commissie Verzoekschriften en Burgerinitiatieven van de Tweede Kamer, zoals het hoort, maar de gegevens ook nog eens met de regering wil delen. Waarom? Vertelt hij niet. Wat heeft het voor een zin om een voorstel dat zich richt tot de Staten-Generaal, ook nog eens afzonderlijk bij de regering in te dienen? Of wil Lubach alleen de NAW-gegevens aan de regering toespelen? Maar waarom dan? Het wordt niet duidelijk. De stiekeme gedachte zou kunnen opkomen dat Lubach denkt dat ook de Tweede Kamer deel uitmaakt van de regering, maar dat zou toch wel een overdreven mate aan onnozelheid veronderstellen. Van zoveel stupiditeit mag men geen medemens verdenken. Maar hoe zit het dan met al die ondertekenaren? Vinden zij het dan niet merkwaardig dat hun gegevens nog eens afzonderlijk aan de regering worden gegeven? Zij zullen, mag men hopen, de onzin onderkennen, maar ‘tekenen’ vervolgens toch. Maar waarom?

Misleiding
Tot voor zover de onzin. Dan de misleiding. Lubach belooft dat de zogenaamde NAW-gegevens na de overhandiging aan de Commissie Verzoekschriften en Burgerinitiatieven worden vernietigd. Maar daar gaat hij dan helemaal niet meer over. Als hij ze eenmaal aan zowel de commissie als de regering heeft gegeven, maken die zelf wel uit wat ze ermee doen. Bovendien gaat het nog niet om handtekeningen. Die zijn er namelijk nog niet. Hoewel het Reglement van Orde van de Tweede Kamer en het Reglement voor de Commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven daar weinig – of eigenlijk: niets – over zeggen, is de gedragslijn die gevolgd wordt bij digitale verzameling van ondersteuning, wel duidelijk. De site van de Tweede Kamer meldt:

‘Om vast te stellen of de bijgevoegde handtekeningen van kiesgerechtigden zijn, doet de commissie een steekproef. Enkele honderden mensen van uw lijst krijgen een brief van de Tweede Kamer met het verzoek om een kopie van paspoort of ander identiteitsbewijs.’

Kortom, iedereen die het formulier op de site ingevuld heeft, moet er rekening mee houden dat hij post krijgt. Pas na een dergelijke steekproef zou blijken of voldoende mensen ook echt een kopie van hun paspoort of identiteitsbewijs willen opsturen. Volgens artikel 9a van het Reglement van de commissie is een van de vormvereisten voor een burgerinitiatief nu eenmaal dat er een bijlage bij is, ‘waaruit blijkt dat ten minste 40 000 natuurlijke personen het voorstel steunen door bekendmaking van hun naam, geboortedatum en handtekening’. Inderdaad, daar staat ‘bekendmaking’. Je kunt niet stiekem indienen.

En wat betreft het al dan niet vernietigen van de persoonlijke gegevens, daar gaat in ieder geval de Tweede Kamer over. Die draagt volgens artikel 23 van de Archiefwet 1995 zorg voor haar ‘archiefbescheiden, voor zover deze niet zijn overgebracht naar een rijksarchiefbewaarplaats’. De Tweede Kamer zorgt er vanouds ook voor dat verzoekschriften worden bewaard en men mag toch hopen dat men ook namen der ondertekenaren van een dergelijk flauwekulvoorstel bewaart. Hoe het ook zij, over al dan niet vernietigen gaan niet de indieners, maar de ontvangers. De belofte van Lubach is loos.

Loze belofte
Of er verder veel met het Burgerinitiatief zal gebeuren, is overigens nog maar de vraag. Het Reglement van Orde van de Tweede Kamer legt in artikel 132a uit waar een burgerinitiatief allemaal niet over kan gaan. Zo mag het geen ‘zaken die in strijd zijn met de Grondwet en de goede zeden’ betreffen. Een farao lijkt een soort staatshoofd te zijn en dus gaat dit onzinvoorstel tegen de Grondwet in. Vanwege de evidente flauwekul zou je trouwens ook nog kunnen betogen dat het ingaat tegen de ‘goede zeden’, maar dat argument heb je eigenlijk al niet eens meer nodig.

Overigens voldoet de tekst van het burgerinitatief ook al niet aan de vormvereisten die in het Reglement voor de Commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven in artikel 9a worden genoemd. Een burgerinitiatief dient onder meer ‘een nauwkeurige omschrijving van het voorstel alsmede een nauwkeurige motivering daarvan’ te bevatten. Welnu, iedereen zal zien dat het krukkige tekstje aan geen van beide vereisten voldoet. Wat een farao is, wordt niet uitgelegd en waarom er behoefte aan zou bestaan, wordt ook niet verklaard. Kortom, de commissie kan dit burgerinitiatief binnen luttele seconden terzijde leggen en dat zal ook wel gebeuren.

In zijn programma – ik heb enkele minuten uit het YouTubefilmpje op de site van de NOS bekeken – zegt Lubach:

‘Let op. Als we 40.000 handtekeningen verzamelen – dat wordt echt te gek – dan moet de Kamer dit voorstel bespreken en mag ik als farao voor de hele Tweede Kamer mijn verhaal houden. Dit kost je dertig seconden, echt doen, allemaal even tekenen nu.’

Het is natuurlijk niet waar. De Kamer hoeft dit voorstel helemaal niet te bespreken. Dat weet Arjen Lubach natuurlijk ook wel. Wat dat betreft lijkt hij wel op het beeld dat sommige mensen van politici hebben. Het grote verschil is echter dat echte politici nog wel eens geestig willen zijn.

Hoop
Maar laten we hopen dat de Tweede Kamer de namen van de ondertekenaren goed bewaart. En misschien is dit ook een goede gelegenheid met dat hele idee van het burgerinitiatief te stoppen. Als ideeën echt belangrijk zijn, komen ze toch wel ter sprake.

Naschrift (19.05 uur)
Na plaatsing heb ik nog enkele kleine aanvullingen gepleegd.

(186)